Szczelność budynku a certyfikat energetyczny – jaki ma wpływ na zużycie ene
Szczelność budynku a certyfikat energetyczny – jaki ma wpływ na zużycie energii?
Podczas oceny energetycznej budynku analizuje się wiele elementów wpływających na zapotrzebowanie na energię. Jednym z istotnych zagadnień jest szczelność powietrzna budynku.
Nie należy jej mylić z izolacyjnością cieplną przegród. Ściana może mieć bardzo dobry współczynnik U, a mimo to przez nieszczelności w przegrodach i połączeniach konstrukcyjnych do wnętrza może napływać niekontrolowane powietrze zewnętrzne.
Ma to znaczenie przede wszystkim dla strat związanych z wentylacją i infiltracją powietrza.
Czym jest szczelność powietrzna budynku?
Szczelność powietrzna określa, w jakim stopniu obudowa budynku ogranicza niekontrolowany przepływ powietrza pomiędzy wnętrzem a środowiskiem zewnętrznym.
Nieszczelności mogą występować m.in. w:
- połączeniach okien ze ścianami,
- drzwiach zewnętrznych,
- przejściach instalacyjnych,
- połączeniach ścian i dachu,
- miejscach łączenia elementów konstrukcyjnych,
- nieciągłościach warstwy powietrzoszczelnej,
- przepustach przez przegrody.
Nie wszystkie nieszczelności są widoczne gołym okiem.
Dlaczego nieszczelności powodują straty energii?
Jeżeli przez niekontrolowane szczeliny do budynku dostaje się zimne powietrze, musi ono zostać ogrzane do temperatury wewnętrznej.
Oznacza to dodatkowe zapotrzebowanie na energię.
W uproszczeniu można przedstawić to następująco:
zimne powietrze zewnętrzne → infiltracja → ogrzewanie powietrza → dodatkowa strata energii.
W przypadku dużej liczby nieszczelności skala tego zjawiska może być znacząca.
Szczelność a wentylacja
Szczelność budynku jest szczególnie istotna w kontekście wentylacji.
W budynku z wentylacją grawitacyjną przepływ powietrza jest związany m.in. z różnicą temperatur i ciśnienia oraz działaniem kanałów wentylacyjnych.
Jeżeli obudowa budynku jest bardzo nieszczelna, część powietrza może przemieszczać się przez przypadkowe szczeliny zamiast przez zaprojektowany system wentylacyjny.
W przypadku wentylacji mechanicznej znaczenie prawidłowej szczelności jest jeszcze większe, ponieważ projektowany przepływ powietrza powinien odbywać się przede wszystkim przez określone punkty nawiewu i wywiewu.
Jak mierzy się szczelność budynku?
Jedną z podstawowych metod jest test szczelności powietrznej, często określany jako Blower Door Test.
Podczas badania w otworze drzwiowym montuje się specjalny wentylator, za pomocą którego wytwarza się określoną różnicę ciśnień pomiędzy wnętrzem a otoczeniem.
Na podstawie pomiarów można określić m.in. współczynnik n₅₀, określający krotność wymian powietrza przy określonej różnicy ciśnień.
Badanie pozwala również zlokalizować miejsca występowania nieszczelności.
Czy szczelność jest uwzględniana w certyfikacie energetycznym?
Szczelność budynku może wpływać na obliczenia energetyczne poprzez parametry związane z wymianą powietrza i infiltracją.
W praktyce znaczenie ma sposób działania systemu wentylacyjnego oraz przyjęte parametry obliczeniowe.
Jeżeli dostępne są wiarygodne dane z pomiarów szczelności, mogą one dostarczyć znacznie lepszej informacji o rzeczywistym zachowaniu budynku niż samo założenie przyjęte bez pomiaru.
Szczelny budynek nie oznacza budynku bez wentylacji
To bardzo ważne rozróżnienie.
Szczelność powietrzna nie oznacza całkowitego braku wymiany powietrza.
Wręcz przeciwnie — współczesny budynek powinien mieć kontrolowaną wentylację zapewniającą odpowiednią jakość powietrza.
Celem jest ograniczenie niekontrolowanych przepływów powietrza, a nie wyeliminowanie prawidłowo zaprojektowanej wentylacji.
Szczelność a rekuperacja
W przypadku wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła szczelność budynku ma szczególne znaczenie.
Jeżeli powietrze przedostaje się przez przypadkowe nieszczelności, część przepływu może omijać zaprojektowany system wentylacyjny.
W efekcie rzeczywiste działanie instalacji może odbiegać od założeń projektowych.
Dlatego w budynkach z rekuperacją prawidłowe wykonanie warstwy powietrzoszczelnej jest istotnym elementem całego systemu energetycznego.
Czy szczelność może poprawić wynik certyfikatu?
Tak, ale nie należy traktować jej jako samodzielnego sposobu na uzyskanie określonego wyniku.
Na charakterystykę energetyczną wpływa cały zestaw parametrów:
- izolacyjność przegród,
- powierzchnia przegród,
- okna i drzwi,
- mostki cieplne,
- wentylacja,
- szczelność,
- ogrzewanie,
- przygotowanie ciepłej wody,
- chłodzenie,
- zyski słoneczne i wewnętrzne.
Poprawa jednego parametru może mieć znaczenie, ale końcowy efekt zawsze zależy od całego bilansu energetycznego budynku.
Dlaczego warto zwrócić uwagę na szczelność?
Nieszczelności mogą powodować nie tylko większe straty energii.
Mogą również wpływać na:
- komfort cieplny,
- przeciągi,
- temperaturę powierzchni przegród,
- prawidłowe działanie wentylacji,
- lokalne zawilgocenie,
- trwałość niektórych elementów budynku.
Dlatego szczelność powietrzna powinna być traktowana jako jeden z elementów jakości wykonania budynku.
Podsumowanie
Szczelność powietrzna ma znaczenie dla energetycznego funkcjonowania budynku, ponieważ ogranicza niekontrolowany przepływ powietrza przez przegrody i połączenia konstrukcyjne.
Wysoka szczelność nie zastępuje wentylacji — jej zadaniem jest przede wszystkim sprawienie, aby wymiana powietrza odbywała się w sposób kontrolowany.
W przypadku dokładnej analizy energetycznej informacje dotyczące szczelności, wentylacji i rzeczywistego wykonania przegród mogą pomóc w lepszym odwzorowaniu parametrów budynku w obliczeniach charakterystyki energetycznej.